Số phát hành: Số 18 - Tháng 6 - 2026Kế toán - Kiểm toán
Ảnh hưởng của hiệu lực kiểm soát nội bộ đến chất lượng thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại và dịch vụ khu vực Đồng bằng sông Cửu Long
Xuất bản: tháng 7 20, 2026
doi:10.62831/nckh.2026.619.v2
Tóm tắt
Nghiên cứu nhằm xác định và đo lường mức độ ảnh hưởng của hiệu lực kiểm soát nội bộ đến chất lượng thông tin kế toán tại các doanh nghiệp thương mại và dịch vụ khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Dựa trên khuôn khổ kiểm soát nội bộ COSO, nghiên cứu xem xét các thành phần của hệ thống kiểm soát nội bộ bao gồm: Môi trường kiểm soát, Đánh giá rủi ro, Hoạt động kiểm soát, Thông tin và truyền thông, và Hoạt động giám sát tác động đến chất lượng thông tin kế toán. Nghiên cứu tiến hành khảo sát 245 doanh nghiệp thương mại và dịch vụ tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa định tính và định lượng được sử dụng. Các kỹ thuật phân tích bao gồm thống kê mô tả, kiểm định độ tin cậy thang đo bằng Cronbach’s Alpha, phân tích nhân tố khám phá (EFA) và hồi quy tuyến tính đa biến. Kết quả nghiên cứu cho thấy, các thành phần của hệ thống kiểm soát nội bộ đều có tác động tích cực đến chất lượng thông tin kế toán, trong đó Thông tin và truyền thông, Môi trường kiểm soát và Hoạt động giám sát là những nhân tố có mức độ ảnh hưởng nổi bật. Kết quả nghiên cứu là cơ sở để đề xuất các hàm ý quản trị nhằm nâng cao hiệu lực kiểm soát nội bộ, góp phần cải thiện chất lượng thông tin kế toán và nâng cao hiệu quả quản lý tại các doanh nghiệp thương mại và dịch vụ khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Từ khóa
kiểm soát nội bộhiệu lực kiểm soát nội bộchất lượng thông tin kế toán
Tài liệu tham khảo
1.
Alzeban, A., & Gwilliam, D. (2014). Factors affecting the internal audit effectiveness: A survey of the Saudi public sector. Journal of International Accounting, Auditing and Taxation, 23(2), 74–86.
2.
Arens, A. A., Elder, R. J., Beasley, M. S., & Hogan, C. E. (2021). Auditing and assurance services: An integrated approach (17th ed.). Pearson Education.
3.
Committee of Sponsoring Organizations of the Treadway Commission (COSO). (2013). Internal control—Integrated framework. COSO.
4.
Doyle, J., Ge, W., & McVay, S. (2007). Determinants of weaknesses in internal control over financial reporting. Journal of Accounting and Economics, 44(1–2), 193–223.
5.
Feng, M., Li, C., McVay, S., & Skaife, H. (2009). Internal control and management guidance. Journal of Accounting and Economics, 48(2–3), 190–209.
6.
Gelinas, U. J., Dull, R. B., & Wheeler, P. R. (2018). Accounting information systems (11th ed.). Cengage Learning.
7.
International Accounting Standards Board (IASB). (2018). Conceptual framework for financial reporting. IFRS Foundation.
8.
Jensen, M. C., & Meckling, W. H. (1976). Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs and ownership structure. Journal of Financial Economics, 3(4), 305–360.
9.
Jokipii, A. (2010). Determinants and consequences of internal control in firms: A contingency theory based analysis. Journal of Management & Governance, 14(2), 115–144.
10.
Krishnan, J. (2005). Audit committee quality and internal control: An empirical analysis. The Accounting Review, 80(2), 649–675.
11.
Leng, J., & Ding, Y. (2011). Internal control disclosure and accounting information quality. Accounting Research, 8, 85–92.
12.
Romney, M. B., Steinbart, P. J., Summers, S. L., & Wood, D. A. (2021). Accounting information systems (15th ed.). Pearson Education.
13.
Sultana, R., & Haque, M. E. (2011). Evaluation of internal control structure: Evidence from six listed banks in Bangladesh. ASA University Review, 5(1), 69–81.
14.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2007). Using multivariate statistics (5th ed.). Pearson Education.
