Bảo đảm an sinh xã hội, bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với lao động phi chính thức: Trường hợp tài xế công nghệ

Sự bùng nổ các nền tảng gọi xe công nghệ tại Việt Nam tạo ra lực lượng lao động lớn, đi kèm thách thức lớn về an sinh xã hội. Bài viết phân tích mâu thuẫn giữa thực trạng quản trị (áp giá, chiết khấu cao, đẩy rủi ro) và danh nghĩa “đối tác”. Dựa trên lý thuyết Quản trị thuật toán và Chi phí giao dịch, nghiên cứu chỉ ra “đối tác” là thủ pháp giúp nền tảng né tránh nghĩa vụ bảo hiểm xã hội bắt buộc. Từ thực tiễn và kinh nghiệm quốc tế, bài viết đề xuất khung pháp lý quan hệ lao động phái sinh và mô hình đóng bảo hiểm xã hội linh hoạt cho lao động phi tiêu chuẩn.