UNCLOS, Phán quyết Biển Đông 2016 và COC: Hàm ý pháp lý đối với Việt Nam
Xuất bản: tháng 10 16, 2026
Tóm tắt
10 sau Phán quyết ngày 12/7/2016 trong Vụ Trọng tài Biển Đông, đàm phán Bộ quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) đứng trước yêu cầu chuyển cam kết chính trị thành một khuôn khổ ứng xử có hiệu lực và thực chất. Bằng phương pháp nghiên cứu luật học kết hợp phân tích định tính văn kiện, bài viết làm rõ quan hệ giữa cơ chế giải quyết tranh chấp của UNCLOS, Phán quyết 2016 và tiến trình COC. Kết quả cho thấy, Phán quyết không phải là điểm khởi đầu của tiến trình COC, nhưng đã làm rõ môi trường pháp lý mà COC cần tôn trọng. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất 5 yêu cầu pháp lý đối với một COC hiệu lực, thực chất và phân tích các ưu tiên đối với Việt Nam.
Từ khóa
UNCLOSPhán quyết Biển Đông 2016COCViệt Namgiải quyết tranh chấp
Tài liệu tham khảo
1.
Tô Lâm. (2026). Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33. Báo Điện tử Chính phủ. https://baochinhphu.vn/phat-bieu-cua-tong-bi-thu-chu-tich-nuoc-to-lam-tai-hoi-nghi-ngoai-giao-lan-thu-33-102260801151856289.htm
2.
ASEAN. (2002, November 4). Declaration on the Conduct of Parties in the South China Sea. https://asean.org/declaration-on-the-conduct-of-parties-in-the-south-china-sea-2/
3.
ASEAN. (2026, July 21). Joint communiqué of the 59th ASEAN Foreign Ministers’ Meeting. https://asean.org/wp-content/uploads/2026/07/FINAL-Joint-Communique%CC%81-of-the-59th-ASEAN-Foreign-Ministers-Meeting-21-July-2026.pdf
4.
Beckman, R. (2013). The UN Convention on the Law of the Sea and the maritime disputes in the South China Sea. American Journal of International Law, 107(1), 142-163. https://doi.org/10.5305/amerjintelaw.107.1.0142
Chinese Society of International Law. (2018). The South China Sea Arbitration Awards: A critical study. Chinese Journal of International Law, 17(2), 207-748. https://doi.org/10.1093/chinesejil/jmy012
Lê Hồng Hiệp. (2019). Vietnam’s position on the South China Sea Code of Conduct (ISEAS Perspective No. 22). ISEAS - Yusof Ishak Institute. https://www.iseas.edu.sg/wp-content/uploads/pdfs/ISEAS_Perspective_2019_22.pdf
7.
Ministry of Foreign Affairs of Viet Nam. (2026, July 12). Spokesperson Pham Thu Hang’s response on the 10th anniversary of the Award in the arbitration between the Philippines and China. https://mofa.gov.vn/web/ministry-of-foreign-affairs/detail/chi-tiet/spokesperson-for-the-ministry-of-foreign-affairs-of-vietnam-pham-thu-hang-response-to-a-reporter-39-s-request-for-vietnam-39-s-comment-on-the-10th-anniversary-of-the-award-in-the-arbitration-constituted-under-annex-vii-to-the-1982-united-nations-convention-on-the-law-of-the-sea-between-the-philippines-and-china-60848-178.html
8.
Permanent Court of Arbitration. (2015, October 29). The South China Sea Arbitration (The Republic of the Philippines v. The People’s Republic of China): Award on jurisdiction and admissibility (PCA Case No. 2013-19). https://pca-cpa.org/en/cases/7/
9.
Permanent Court of Arbitration. (2016, July 12). The South China Sea Arbitration (The Republic of the Philippines v. The People’s Republic of China): Award (PCA Case No. 2013-19). https://docs.pca-cpa.org/2016/07/PH-CN-20160712-Award.pdf
10.
Quốc hội. (2012). Luật Biển Việt Nam (Luật số 18/2012/QH13, ngày 21/6/2012).
11.
Thayer, C. A. (2013). ASEAN, China and the Code of Conduct in the South China Sea. SAIS Review of International Affairs, 33(2), 75-84. https://doi.org/10.1353/sais.2013.0022
United Nations. (1982, December 10). United Nations Convention on the Law of the Sea. https://www.un.org/depts/los/convention_agreements/texts/unclos/unclos_e.pdf
