Trí tuệ nhân tạo dẫn dắt logistics thông minh trong bối cảnh Công nghiệp 4.0

Tóm tắt

Nghiên cứu phân tích vai trò, cơ chế ứng dụng và tác động của AI đối với việc hình thành hệ thống logistics thông minh - mô hình logistics có khả năng tự học hỏi, tự tối ưu hóa và ra quyết định dựa trên dữ liệu thời gian thực. Kết quả nghiên cứu cho thấy, trí tuệ nhân tạo (Artificial Intelligence, viết tắt là AI) mang lại nhiều lợi ích nổi bật trong dự báo nhu cầu, lập kế hoạch vận tải, tối ưu chuỗi cung ứng, quản lý kho bãi và dịch vụ khách hàng [1,2]. Các công nghệ như học máy, học sâu, thị giác máy tính, IoT và xử lý ngôn ngữ tự nhiên đã và đang được tích hợp vào hoạt động logistics nhằm nâng cao độ chính xác, giảm chi phí và tăng khả năng phản ứng với biến động thị trường [3,4]. Tuy nhiên, mức độ ứng dụng AI trong logistics Việt Nam vẫn còn hạn chế do thiếu hạ tầng dữ liệu, chi phí đầu tư cao và thiếu nhân lực am hiểu công nghệ [5,6]. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất những giải pháp và định hướng phát triển nhằm thúc đẩy ứng dụng AI hiệu quả trong logistics Việt Nam, hướng đến mục tiêu xây dựng hệ sinh thái logistics thông minh, xanh và bền vững trong tương lai.

Từ khóa
trí tuệ nhân tạo logistics thông minh chuỗi cung ứng công nghiệp 4.0 chuyển đổi số

Tài liệu tham khảo

1.
McKinsey & Company (2021). Succeeding in the AI Supply Chain Revolution. Available at https://www.mckinsey.com/capabilities/operations/our-insights/succeeding-in-the-ai-supply-chain-revolution.
2.
Unilever (2024). Supply Chain Sustainability Report. Available at https://permutable.ai/unilever-supply-chain-sustainability-report-2024.
3.
Permutable AI (2024). AI in Logistics Industry Report. Available at https://permutable.ai/unilever-supply-chain-sustainability/.
4.
Zipdo (2024). AI in the Logistics Industry Statistics. Available at https://zipdo.co/ai-in-the-logistics-industry-statistics.
5.
Bộ Công Thương (2025). Báo cáo Logistics Việt Nam 2024: Khu thương mại tự do. Nhà xuất bản Công Thương, Hà Nội.
6.
Bộ Công Thương (2024). Báo cáo Logistics Việt Nam 2023: Chuyển đổi số trong logistics. Nhà xuất bản Công Thương, Hà Nội.
7.
Trần Văn Hòa (2023). Chuyển đổi số trong logistics Việt Nam: Cơ hội và thách thức. Tạp chí Công Thương, số 20 tháng 10/2023, tr. 33-40.
8.
Ngân hàng Thế giới (2023). Logistics Performance Index 2023. Truy cập tại https://lpi.worldbank.org/report.
9.
FPT Digital (2024). Tối ưu hóa vận hành chuỗi cung ứng thông qua ứng dụng AI. Truy cập tại https://digital.fpt.com/chuyen-doi-so/tri-tue-nhan-tao-ai-vi/toi-uu-hoa-van-hanh-chuoi-cung-ung-thong-qua-ung-dung-ai.html.
10.
Nguyễn Thị Minh Tâm (2024). Thách thức trong ứng dụng AI tại doanh nghiệp logistics Việt Nam. Tạp chí Kinh tế và Dự báo, số 15 (tháng 7/2024), tr. 22-29.
11.
Phạm Đức Long (2024). Phát triển logistics xanh tại Việt Nam trong thời đại số. Tạp chí Phát triển Kinh tế, số 4 (04/2024), tr. 48-56.
12.
Gartner (2023). AI-Driven Supply Chain Optimization. Available at https://www.gartner.com/en/insights/supply-chain.
13.
World Economic Forum (2023). AI and the Future of Supply Chains. Available at https://www.weforum.org/reports/ai-and-the-future-of-supply-chains.
14.
Amazon Robotics (2022). Automation and Smart Fulfillment Report. Available at https://www.aboutamazon.com/news/operations/amazon-robotics-smart-fulfillment.
15.
DHL (2023). AI-Powered Logistics Sustainability Report. Available at https://www.dhl.com/global-en/home/insights-and-innovation.html.
16.
Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn (2024). Báo cáo triển khai SmartPort. Truy cập tại https://saigonnewport.com.vn/tin-tuc/hoat-dong-kinh-doanh/tong-cong-ty-tan-cang-sai-gon-khoi-dong-chuyen-doi-so-toan-dien-tang-toc-hien-dai-hoa-huong-toi-doanh-nghiep-cang-bien-logistics-thong-minh-va-ben-vung.html.
17.
Bộ Công Thương (2024). Hội thảo xin ý kiến đối với dự thảo Chiến lược Phát triển dịch vụ logistics Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Truy cập tại https://moit.gov.vn/tin-tuc/hoat-dong/hoi-thao-xin-y-kien-doi-voi-du-thao-chien-luoc-phat-trien-dich-vu-logistics-viet-nam-den-nam-2030-tam-nhin-den-nam-2050.html.
18.
PwC (2022). AI in Logistics: The Next Frontier. Available at https://www.pwc.com/gx/en/industries/transportation-logistics/publications.html.
19.
Bộ Tài nguyên và Môi trường (2023). Kế hoạch hành động hướng tới Net Zero 2050. Số 06/2023/TT-BTNMT.