Bảo đảm quyền sử dụng chỉ dẫn địa lý trong hoạt động kinh doanh ở Việt Nam: Bất cập pháp lý và kiến nghị hoàn thiện
Xuất bản: tháng 10 23, 2026
Tóm tắt
Bài viết phân tích quan hệ giữa quyền sử dụng chỉ dẫn địa lý (CDĐL), thủ tục ghi nhận người sử dụng và giá trị chứng cứ của danh sách người sử dụng theo pháp luật sở hữu trí tuệ Việt Nam hiện hành, có đối chiếu với EVFTA và pháp luật EU. Kết quả cho thấy, ghi nhận nên được hiểu là cơ chế kiểm chứng, công khai và tạo chứng cứ, không phải quyền cấp phép tùy nghi. Pháp luật còn chưa rõ về trạng thái hồ sơ chờ ghi nhận, căn cứ từ chối, cơ chế sửa, khôi phục dữ liệu và giới hạn của biện pháp kiểm soát. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất các giải pháp hoàn thiện.
Từ khóa
chỉ dẫn địa lýquyền sử dụngtổ chức quản lýghi nhận người sử dụngbảo vệ quyền
Tài liệu tham khảo
1.
Bộ Công Thương (2022). Bộ trưởng Bộ Công Thương trả lời Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Cần Thơ (Thông tin về các mốc bảo hộ chỉ dẫn địa lý Phú Quốc).
2.
Bộ Khoa học và Công nghệ (2026). Văn bản hợp nhất số 04/VBHN-BKHCN ngày 23/4/2026 hợp nhất Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Sở hữu trí tuệ về sở hữu công nghiệp, bảo vệ quyền sở hữu công nghiệp, quyền đối với giống cây trồng và quản lý nhà nước về sở hữu trí tuệ.
3.
Chính phủ (2026). Nghị định số 100/2026/NĐ-CP ngày 31/3/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 65/2023/NĐ-CP.
4.
Cục Sở hữu trí tuệ (2026). Danh sách các chỉ dẫn địa lý đã được bảo hộ tại Việt Nam (cập nhật đến ngày 10/7/2026).
5.
Cục Sở hữu trí tuệ (không ghi năm). Nước mắm Phú Quốc (Tài liệu giới thiệu chỉ dẫn địa lý).
6.
Nguyễn Hồ Bích Hằng (2020). Bảo hộ chỉ dẫn địa lý theo quy định của pháp luật Việt Nam. Tạp chí Khoa học Pháp lý Việt Nam, 9.
7.
Nguyễn Thị Nguyệt (2021). Bình luận về quyền sử dụng chỉ dẫn địa lý theo quy định pháp luật sở hữu trí tuệ của Việt Nam. Tạp chí Dân chủ và Pháp luật, 12, 57-64.
8.
Nguyễn Thị Nguyệt (2024). Một số quy định pháp luật sở hữu trí tuệ về hoạt động quản lý chỉ dẫn địa lý của tổ chức quản lý chỉ dẫn địa lý. Chuyên trang Nghiên cứu Kinh tế - Tài chính.
9.
UBND tỉnh Đắk Lắk (2018). Báo cáo về tình hình cấp quyền sử dụng chỉ dẫn địa lý và bảo hộ thương hiệu cà phê Buôn Ma Thuột.
10.
UBND tỉnh Đắk Lắk (2024). Quyết định số 62/2024/QĐ-UBND ngày 24/12/2024 ban hành Quy chế quản lý chỉ dẫn địa lý “Buôn Ma Thuột” đối với sản phẩm cà phê Robusta.
11.
Văn phòng Quốc hội (2026). Văn bản hợp nhất số 67/VBHN-VPQH ngày 23/3/2026 hợp nhất Luật Sở hữu trí tuệ.
12.
Vũ Thị Thanh Huyền, Nguyễn Ngọc Phước, Ngô Hoàng Gia Kiệt (2024). Bảo hộ chỉ dẫn địa lý theo quy định của pháp luật Việt Nam. Tạp chí Công Thương - Các kết quả nghiên cứu khoa học và ứng dụng công nghệ, 20.
13.
Cristallo, D. (2025). Geographical indications and biodiversity: An overview of regulatory challenges and critical perspectives. New Medit, 3 (Special Issue), 47-58. https://doi.org/10.30682/nm2503e
European Parliament & Council of the European Union (2024). Regulation (EU) 2024/1143 on geographical indications for wine, spirit drinks and agricultural products.
15.
European Union & Socialist Republic of Viet Nam (2020). Free Trade Agreement between the European Union and the Socialist Republic of Viet Nam. Official Journal of the European Union, L 186.
16.
Hoang, G., & Nguyen, T. T. (2020). Geographical indications and quality promotion of agricultural products in Vietnam: An analysis of government roles. Development in Practice, 30(4), 513-522. https://doi.org/10.1080/09614524.2020.1729344
Menapace, L., & Moschini, G. (2024). The economics of geographical indications: An update. Annual Review of Resource Economics, 16, 83-104. https://doi.org/10.1146/annurev-resource-101623-092812
Pick, B., & Marie-Vivien, D. (2021). Representativeness in geographical indications: A comparison between the state-driven and producer-driven systems in Vietnam and France. Sustainability, 13(9), 5056. https://doi.org/10.3390/su13095056
