Quản trị rủi ro pháp lý đối với ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong ngân hàng thương mại tại Việt Nam

Tóm tắt

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành nền tảng công nghệ quan trọng trong quá trình chuyển đổi số của ngành ngân hàng. Trên cơ sở phân tích Luật Trí tuệ nhân tạo năm 2025, các dự thảo văn bản hướng dẫn thi hành và các quy định pháp luật liên quan đến dữ liệu, bài viết đánh giá tác động của khung pháp lý mới đối với hoạt động ngân hàng thương mại, đồng thời đề xuất định hướng xây dựng mô hình quản trị AI phù hợp cho các tổ chức tín dụng tại Việt Nam. Kết quả nghiên cứu cho thấy, các ứng dụng AI trong lĩnh vực tín dụng, phòng chống rửa tiền và giao dịch tài chính tự động có khả năng được xác định là hệ thống AI rủi ro cao và cần được áp dụng cơ chế kiểm soát đặc biệt nhằm bảo đảm cân bằng giữa đổi mới sáng tạo và quản trị rủi ro.

Từ khóa
trí tuệ nhân tạo ngân hàng thương mại quản trị AI rủi ro pháp lý chuyển đổi số

Tài liệu tham khảo

1.
Bộ Khoa học và Công nghệ. (2026). Dự thảo Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Trí tuệ nhân tạo, tài liệu lấy ý kiến Chính phủ.
2.
Bộ Khoa học và Công nghệ. (2026). Dự thảo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về Danh mục hệ thống trí tuệ nhân tạo rủi ro cao, tháng 4/2026.
3.
Chính phủ. (2025). Nghị định số 356/2025/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành Luật Dữ liệu và bảo vệ dữ liệu cá nhân, ban hành năm 2025.
4.
European Parliament. (2024). Regulation (EU) 2024/1689 of the European Parliament and of the Council Laying Down Harmonised Rules on Artificial Intelligence (Artificial Intelligence Act). Official Journal of the European Union.
5.
Microsoft. (2024). Responsible AI Standard, Version 2. Microsoft Corporation.
6.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. (2026). Đề xuất Danh mục hệ thống AI rủi ro cao trong hoạt động ngân hàng, tài liệu phục vụ xây dựng văn bản quy phạm pháp luật.
7.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. (2026). Dự thảo Thông tư quy định về an toàn, quản lý rủi ro và điều kiện triển khai đối với việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động ngân hàng, tháng 4/2026.
8.
Quốc hội. (2024). Luật số 32/2024/QH15: Luật Các tổ chức tín dụng, ngày 18/01/2024.
9.
Quốc hội. (2024). Luật số 60/2024/QH15: Luật Dữ liệu, ngày 30/11/2024
10.
Quốc hội. (2025). Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15, ngày 26/06/2025
11.
Quốc hội. (2025). Luật số 134/2025/QH15: Luật Trí tuệ nhân tạo, ngày 15/02/2025.
12.
Bank for International Settlements (BIS). (2024). Artificial Intelligence and Machine Learning in Financial Services. Bank for International Settlements.
13.
NIST. (2023). Artificial Intelligence Risk Management Framework (AI RMF 1.0). National Institute of Standards and Technology, U.S. Department of Commerce.
14.
OECD. (2024). OECD Digital Economy Outlook 2024. OECD Publishing.
15.
Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD). (2024). OECD Principles on Artificial Intelligence. OECD Publishing. https://oecd.ai/en/ai-principles
16.
World Bank. (2024). World Development Report 2024: Digitalization for Development. World Bank Group.
17.
World Economic Forum. (2025). Responsible Use of Artificial Intelligence in Financial Services. World Economic Forum.