Quy định pháp luật về năng lực chủ thể của cá nhân theo bộ luật dân sự Việt Nam và những vấn đề đặt ra

Tóm tắt

Trên cơ sở phân tích các quy định của Bộ luật Dân sự 2015, bài viết làm rõ nội dung của năng lực pháp luật dân sự và năng lực hành vi dân sự; đồng thời, chỉ ra một số hạn chế trong thực tiễn áp dụng như tiêu chí xác định năng lực hành vi còn mang tính định tính, khó khăn trong giám định pháp y tâm thần và khoảng trống pháp lý đối với người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Từ đó, đề xuất các kiến nghị nhằm hoàn thiện pháp luật, nâng cao hiệu quả điều chỉnh các quan hệ dân sự trong bối cảnh hiện nay.

Từ khóa
năng lực chủ thể năng lực pháp luật dân sự năng lực hành vi dân sự cá nhân Bộ luật Dân sự

Tài liệu tham khảo

1.
Luciano Floridi (2019), Establishing the Rules for Building Trustworthy AI, Nature Machine Intelligence. https://philpapers.org/archive/FLOETR.pdf.
2.
Nguyễn Tấn Hoàng Hải, Nguyễn Thái Ngự Chiêu (2024), Chủ thể được xin lỗi, cải chính công khai và chủ thể chịu trách nhiệm xin lỗi, cải chính công khai theo pháp luật dân sự, Tạp chí Khoa học Pháp lý Việt Nam, số 01 (173),tr. 28-42.
3.
Lê Thị Bích Thủy (2019), Pháp luật áp dụng đối với cá nhân trong quan hệ dân sự có yếu tố nước ngoài theo Bộ luật dân sự năm 2015, Tạp chí Luật học, số 1, tr. 57-67.
4.
Quốc hội (2015), Bộ luật Dân sự, Luật số 91/2015/QH13, ngày 24 tháng 11 năm 2015, Hà Nội.
5.
Tòa án nhân dân Thành phố Buôn Ma Thuột tỉnh Đắk Lắk (2023), Quyết định sơ thẩm giải quyết việc dân sự, V/v Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, Số: 16/2023/QĐST-DS, ngày 04 tháng 5 năm 2023.
6.
Tòa án nhân dân thị xã Trảng Bàng tỉnh Tây Ninh (2024), Quyết định sơ thẩm giải quyết việc dân sự, v/v Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, số 43/2024/QĐST-DS, ngày 11 tháng 7 năm 2024.
7.
Trường Đại học Luật Hà Nội (2021), Giáo trình Luật Dân sự Việt Nam, Tập 1, Nxb Công an nhân dân.
8.
Trần Ngọc Tuấn (2021), Bảo vệ người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi khi tham gia hoạt động tố tụng dân sự, Tạp chí Nghiên cứu lập pháp số 23(447), tháng 12/2021.
9.
Trương Thị Tố Uyên (2025), Năng lực hành vi dân sự của cá nhân theo quy định của Bộ luật Dân sự năm 2015 và thực tiễn áp dụng khi giải quyết các vụ việc dân sự tại Tòa án nhân dân, Tạp chí Tòa án nhân dân, ngày 18/09/2025.